6-njy tema. Sebit derejesinde kiçi telekeçiligi guramagyň esaslary we biznes taslamalaryny işläp düzmegi
1.Kiçi telekeçiligiň hukuk esaslary we guramaçylyk kaddalary
1.Kiçi telekeçiligiň hukuk esaslary we guramaçylyk kaddalary
1.Kiçi telekeçiligiň hukuk esaslary we guramaçylyk kaddalary
Telekeçi ýuridik şahslara:
Telekeçiligi goldamagyň esasy gurallary
2.Kiçi telekeçiligi ösdürmek döwlet syýasatyň esasy ugurlary
Döwlet topary:
Döwlet topary:
3.Dürli eýeçildäki kiçi kärhanalaryň menejmenti
Türkmenistanda eýeçiligiň görnüşleri
Türkmenistanyň sebitleri boýunça hususylaşdyrmagyň gidişi, birlik (01.01.1994 ý.- 01.01.2022 ý.)
Kiçi we orta telekeçiligi subýekti bolmagyň bähbitleri
Kiçi kärhanalaryň pul girdejileri, olaryň paýlanylyşy we býujet bilen aragatnaşygy
Wajyp bellik
Sebitler babatdaky döwlet syýasatynyň düýp özeni we maksatlary
Sebitler babatdaky döwlet syýasatynyň düýp özeni we maksatlary
Sebitler babatdaky döwlet syýasatynyň düýp özeni we maksatlary
Döwlet – hususy hyzmatdaşlygyň strategiýasynyň esasy ugurlary
Döwlet-hususy hyzmatdaşlygy we telekeçiligi goldamagyň esasy gurallary
Eýeçiligiň görnüşleri boýunça esasy serişdelere düýpli maýa goýumlar, manat
Oba hojalygynda esasy hojalyk subýektleriň sany
Türkmenistanyň döwlet – hususy hyzmatdaşlygyň sanlylaşdyrmak boýunça ileri tutmalary
Erkin ykdysady zolaklaryň ugry boýunça bölünşigi
Memorandum
Halkara konwensiýa
Çarçuwaly konwensiýa
Rezolýusiýa - ykrarnama
Deklarasiýa - Jarnama
"Düzgünnama" (ýa-da “hartiýa")
Protokol - teswirnamasy
Konsepsiýa
Strategiki meýilnamalaşdyrmak
Missiýa strategiýadan nähili tapawutlanýar?
Türkmenistanyň ösüşiň guralary
Ýol kartasy
Китай
Китай
Структура малого и среднего бизнеса США:
Малый и средний бизнес в Европе (Испания)
Малый и средний бизнес в Европе (Франция)
4.67M
Категория: БизнесБизнес

Sebit derejesinde kiçi telekeçiligi guramagyň esaslary we biznes taslamalaryny işläp düzmegi

1. 6-njy tema. Sebit derejesinde kiçi telekeçiligi guramagyň esaslary we biznes taslamalaryny işläp düzmegi

TEMANYŇ MEÝILNAMASY
1. Kiçi telekeçiligiň hukuk esaslary we guramaçylyk
kadalary.
2. Kiçi telekeçiligi ösdürmek döwlet syýasatyň esasy
ugurlary.
3. Dürli eýeçildäki kiçi kärhanalaryň menejmenti.
4. Sebitleriň durmuş-ykdysady ösüş maksatnamalar.
Umumy sagat sany: 4 (umumy-2 we amaly 2 okuwlar)

2. 1.Kiçi telekeçiligiň hukuk esaslary we guramaçylyk kaddalary

Kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan
goldamak işi 2009-njy ýylda kabul edilen «Kiçi
we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan
goldamak
hakyndaky»
Türkmenistanyň
Kanunyna laýyklykda amala aşyrylar.

3. 1.Kiçi telekeçiligiň hukuk esaslary we guramaçylyk kaddalary

Kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan
goldamak hakynda Türkmenistanyň kanunçylygy
1. Kiçi we orta telekeçiligi döwlet
tarapyndan goldamak hakynda
Türkmenistanyň
kanunçylygy
Türkmenistanyň Konstitusiýasyna
esaslanýar we şu Kanundan hemde
Türkmenistanyň
beýleki
kadalaşdyryjy
hukuk
namalaryndan ybaratdyr.
2. Eger Türkmenistanyň halkara
şertnamasynda şu Kanundaky
kadalardan başga kadalar bellenen
bolsa,
onda
halkara
şertnamasynyň kadalary ulanylýar.
Kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan
goldamagyň esasy ýörelgeleri
kiçi we orta telekeçiligi
ösdürmegiň ileri
tutulmagy;
kiçi we orta telekeçiligi
döwlet tarapyndan
goldamagyň
toplumlaýynlygy,
aýanlygy, açyklygy;
Kiçi we orta
telekeçiligi döwlet
tarapyndan
goldamagyň esasy
ýörelgeleri
kiçi we orta telekeçiligiň
subýektleri üçin döwlet
goldawynyň elýeterliligi;
telekeçilik işiniň
erkinligine, şeýle hem
kiçi we orta telekeçiligiň
subýektleriniň eýeçilik
hukugynyň goralmagyna
kepillikleriň berilmegi

4. 1.Kiçi telekeçiligiň hukuk esaslary we guramaçylyk kaddalary

Kiçi we orta telekeçiligi döwlet
tarapyndan goldamagyň esasy
görnüşleri
Kiçi we orta telekeçiligiň
döwlet derejesinde we
welaýatlaryň we Aşgabat
şäheriniň
derejesinde
goldanylmagy
hukuk,
guramaçylyk,
emläk,
maliýe, maglumat we
beýleki
görnüşlerde
amala aşyrylýar
Döwlet häkimiýet we
dolandyryş hem-de ýerli
öz-özüňi
dolandyryş
edaralary kiçi we orta
telekeçiligi
goldamak
boýunça ýeke-täk döwlet
syýasatyny
durmuşa
geçirmek maksady bilen
bilelikde
hereket
edýärler.
Kiçi we orta telekeçiligi
esasy subýektleri
1) telekeçi
ýuridik
şahslara
2) hususy
telekeçiniň
özi

5. Telekeçi ýuridik şahslara:

a
senagatda, elektroenergetikada, ortaça sany 15 adama çenli,
gurluşykda,
gaz
we
suw beýleki pudaklarda 10 adamdan
üpjünçiliginde işleýän işgärleriniň köp bolmadyk mikrokärhanalara
sanaw boýunça
b
senagatda, elektroenergetikada,
gurluşykda,
gaz
we
suw
üpjünçiliginde işleýän işgärleriniň
sanaw boýunça
ortaça sany 16 adamdan 50 adama
çenli, beýleki pudaklarda 11
adamdan 25 adama çenli bolan kiçi
kärhanalara
ç
senagatda, elektroenergetikada,
gurluşykda,
gaz
we
suw
üpjünçiliginde işleýän işgärleriniň
sanaw boýunça
ortaça sany 51 adamdan 200
adama çenli, beýleki pudaklarda
26 adamdan 100 adama çenli
bolan orta kärhanalara

6. Telekeçiligi goldamagyň esasy gurallary

Bilelikdäki
döwlet-hususy
kompaniýalary
Lizing we
kärende
gatnaşyklar
Döwlet
konsesiýalar
Döwlet
şertnamalar

7. 2.Kiçi telekeçiligi ösdürmek döwlet syýasatyň esasy ugurlary

Kiçi we orta telekeçilik çygrynda döwlet
tarapyndan düzgünleşdirmek
Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň
ygtyýarlyklary
Türkmenistanyň Ministrler
Kabineti, Kiçi we orta
telekeçiligi goldamak boýunça
döwlet topary
kiçi we orta
telekeçiligi goldamak
baradaky döwlet
syýasatyny
kesgitleýär
ýerli ýerine ýetiriji häkimiýet we
ýerli öz-özüňi dolandyryş
edaralary, kiçi we orta
telekeçiligi goldamak boýunça
welaýatlardaky we Aşgabat
şäherindäki toparlary
Kiçi we orta telekeçiligi
goldamagyň döwlet
maksatnamasyny
tassyklaýar
Döwlet toparyny
döredýär we ol barada
Düzgünnamany
tassyklaýar

8. Döwlet topary:

1-nji ugur
2-nji ugur
Döwlet
maksatnamasynyň welaýat
işlenip
toparlarynyň işini
düzülmegini
utgaşdyrýar
utgaşdyrýar
3-nji ugur
Döwlet
maksatnamasyny
ýerine ýetirmegi
amala aşyrýar

9. Döwlet topary:

kiçi we orta telekeçiligi
ösdürmegiň çaklamalaryny we
statistik barlaglar esasynda
ony höweslendirmegiň çäreleri
hakynda teklipleri taýýarlaýar;
Döwlet maksatnamasyna
üýtgetmeler we goşmaçalar
girizmek hakyndaky teklip
etmek;
Döwlet we welaýat
maksatnamalarynyň durmuşa
geçirilişiniň barşy hakyndaky
her ýylky hasabaty;
kiçi we orta telekeçiligiň
subýektlerini döwlet
tarapyndan goldamak hakynda
başga teklipleri,
Türkmenistanyň kiçi we orta
telekeçiligi kanunçylygyny
kämilleşdirmek we maýa
goýum töwekgelçiliklerini
hem-de edara ediş
päsgelçiliklerini azaltmak
boýunça teklipl etmek;

10. 3.Dürli eýeçildäki kiçi kärhanalaryň menejmenti

Ýaponiýa ýaly ýurtda ähli önümçilik
ulgamyndaky işgärleriň umumy sanynyň
60%-e
golaýy
kiçi
kärhanalarda
işleýärler. Ýewropa ýurtlarynda we ABŞda kiçi kärhanalar köp ýaýrandyr.
Ýaponiýada kiçi we orta biznesde
işleýän kärhanalaryň hataryna işgärleriň
sany 150-ä golaýyragy girýärler.
Önüminiň möçberi 5 mln. amerikan
dollaryna golaý bolmaly.

11. Türkmenistanda eýeçiligiň görnüşleri

hususy eýeçilik
döwlet eýeçiligi
jemgyýetçilik
birleşikleriniň eýeçiligi
kooperatiw birleşikleriniň
eýeçiligi
bilelikdäki kärhanalaryň
eýeçiligi
gatyşyk (birleşen)
eýeçilik
daşary ýurt döwletleriniň,
olaryň ýuridik
şahslarynyň we
raýatlarynyň eýeçiligi
halkara guramalarynyň
eýeçiligi.

12. Türkmenistanyň sebitleri boýunça hususylaşdyrmagyň gidişi, birlik (01.01.1994 ý.- 01.01.2022 ý.)

Obýektleriň
hemmesi
Hususylaşdyrmagyň formasy boýunça
Auksion, maýa
goýum
bäsleşigi
Göni
(salgylaýyn)
satuw
Beýleki
formalar
Paýdarlar
jemgyýete
öwrülen
Türkmenistan
2808
1154
120
1496
38
Aşgabat ş.
511
216
69
217
9
Ahal welaýaty
200
85
22
89
4
Balkan welaýaty
312
228
6
73
5
Daşoguz welaýaty
437
136
3
296
2
Lebap welaýaty
725
269
14
433
9
Mary welaýaty
623
220
6
388
9

13. Kiçi we orta telekeçiligi subýekti bolmagyň bähbitleri

subýekti
subýekti däl
Söwda üçin gelýän harytlara gümrük
pajy
0,03%
0.2%
Edara görnüşli taraplaryň peýdasyndan
(girdejisinden) alynýan salgyt
2% (girdejiden)
8% (peýdadan)
3 ýylda bir gezek
her ýylda
barlap bolýar
Salgyt barlaglary
uzak möhletleýin
Bank karzlary (esasy serişdelere, oba ýeňillikli karzlar
hojalyk tehnikalaryna)
ýarym ýylda
bir gezek
Maliýe hasabatlylyk
Karz
Her çärýekde

14. Kiçi kärhanalaryň pul girdejileri, olaryň paýlanylyşy we býujet bilen aragatnaşygy

Ýönekeýleşdirilen tertipde
salgyt salmaklyga geçen
kärhanalar
ýeke-täk
salgyt
töleýärler
Ýönekeýleşdirilen tertipde
salgyt salmaklyga geçen
kärhanalar boşadylýardylar
goşulan baha
üçin
salgytdan
peýdadan
alynýan
salgytdan
emläk üçin
salynýan
salgytdan

15. Wajyp bellik

goşmaça
tölegler töleýän
kärhanalar
kazinolardan
girdeji alan
kärhanalar
ýönekeýleşdirilen
tertipde salgyt
tölemeklige
geçirilmeýärler
oýun oýnalýan
awtomatlardan
pul utuşly
ätiýaçlyk
edaralar,
banklar, broker

16. Sebitler babatdaky döwlet syýasatynyň düýp özeni we maksatlary

obýektiw
häsiýetli
subýektiw
häsiýetli
çäkli ýerler köp sanly
görkezijiler boýunça
özara tapawutlara

17. Sebitler babatdaky döwlet syýasatynyň düýp özeni we maksatlary

• Tebigy baýlyklaryň çäkli
ýerler boýunça deňagramly
ýerleşmezligini,
adamyň
ýaşamagy üçin zerur bolan
durmuş
amatlyklarynyň
aýtarynlyklaryny obýektiw
häsiýetli
tapawutlara
degişli edip bolar.

18. Sebitler babatdaky döwlet syýasatynyň düýp özeni we maksatlary

• Oturymly
ýerleri
özleşdirmek
boýunça
adamyň hut özüniň alyp
barýan işleri, döwletiň
ünsi we bu ýerlere
berýän ýardamy ýaly
subýektiw faktorlaryň
hem ähmiýeti az däl.

19. Döwlet – hususy hyzmatdaşlygyň strategiýasynyň esasy ugurlary

gurluşyk
pudagy
söwda
pudagy
agrosenagat
pudagy
gurluşyk we
hojalyk haryt
önümçilik
pudagy
ulag we
logistika
pudagy
hyzmatlar
pudagy
dokma senagat
pudagy
sanly we
innowasion
pudagy
nebithimiýa
pudagy

20. Döwlet-hususy hyzmatdaşlygy we telekeçiligi goldamagyň esasy gurallary

Bilelikdäki döwlethususy kompaniýalary
Lizing we kärende
gatnaşyklar
Döwlet konsesiýalar
Döwlet şertnamalar

21. Eýeçiligiň görnüşleri boýunça esasy serişdelere düýpli maýa goýumlar, manat

Görkezijiler
2007
2016
2017
2018
2019
2020
2021
Türkmenistan boýunça
4600,6
59456,1
54211,7
40333,5
35795,7
35849,8
31673,1
döwlet bölegi
3230,8
40811,0
27082,8
19837,6
12121,4
15381,3
14557,3
döwlete dahylly däl
bölegi
1091,2
11480,4
16695,9
12061,5
14910,5
11332,5
10902,2
hususy telekeçiler
278,6
7164,7
10433,0
8434,4
8763,4
9136,0
6213,6
Tablisadan görnüşi ýaly, 2007-nji ýyldan 2021-nji ýyla çenli döwür üçin eýeçiligiň
görnüşleri boýunça esasy serişdelere düýpli maýa gurluşy ep-esli üýtgedi, bu ýerde döwlete
degişli däl pudagyň paýy 29,8%-den 54,03%-e çenli ýokarlandy. Mundan başga-da, hasabat
döwri üçin goýlan maýa goýumlarynyň umumy mukdary 6,8 esse ýokarlandy we 31673,1
million manata deň boldy, döwlete degişli däl pudagyň we hususy telekeçileriň paýy ep-esli
artdy, şeýle hem maýa goýumlarynyň degişlilikde 9,9 we 22,3 esse ösdi.

22. Oba hojalygynda esasy hojalyk subýektleriň sany

4000
3
3500
3082
3172
3252
3420
2,5
3000
2645
2288
2500
2000
2638
1,5
1676
1500
1000
2
1
585
526
500
522
521
521
521
481
466
0
0,5
0
2007
2015
2016
daýhan birleşigi, birlik
2017
2018
daýhan hojalygy, birlik
2019
2020
2021
hususy haryt öndürijileri, müň
Diagrammadan görnüşi ýaly, 2007-nji ýyldan 2021-nji ýyla çenli döwürde halk
hojalygynyň agrosenagat pudagynda daýhan hojalyklaryň sany 157,8% artdy we
2638 birlik barabar boldy. Mundan başga-da, içerki gurluşy ep-esli derejede üýtgedi,
bu ýerde bir daýhan birleşigine degişlilikde 5-den gowrak daýhan hojalygy we 5
hususy öndüriji düşýär.

23. Türkmenistanyň döwlet – hususy hyzmatdaşlygyň sanlylaşdyrmak boýunça ileri tutmalary

Maglumat
tehnologiýalary
ornaşdyrmak
Maliýe serşdeleri
dolandyrmak
Ykdysadyýet
ulgamyny
sanlylaşdyrmak

24. Erkin ykdysady zolaklaryň ugry boýunça bölünşigi

ykdysady
işjeňligiň
görnüşi
guramaçylyk
derejesi
halk hojalygyna
integrasiýa
derejesi
milli ýörelgesi
berilýän
ýeňillikler ulgam

25. Memorandum

Kesgitlemesi
Mysallar
• Memorandum
döwletler
tarapyndan
ikitaraplaýyn
hyzmatdaşlygy durmuşa geçirmek
üçin işjeň ulanylýan halkara
resminamanyň bir görnüşidir.
• Bu şertnamanyň has ýöritelişen
görnüşi.
• Şeýle-de bolsa, memorandum
hemişe halkara şertnamasy bolup
bilmez.
• Türkmenistan we Gazagystan ulag
aragatnaşygy
barada
memoranduma gol çekdi.
• Ulag, üstaşyr we logistika boýunça
türkmen-gazak iş toparynyň ilkinji
duşuşygy 2023-nji ýylyň 26-27-nji
noýabrda Aşgabatda geçirild.
• Duşuşyga iki ýurduň degişli
ministrlikleriniň we bölümleriniň
wekilleri gatnaşdy.
Aşgabatdaky Hazar deňzi instituty bilen Halkara umman
institutynyň arasynda düşünişmek we hyzmatdaşlyk
Memorandumyna gol çekildi.

26. Halkara konwensiýa

Mysalar
Kesgitlemesi
• Halkara
konwensiýa,
dürli
ýurtlaryň, guramalaryň ýa-da
döwletleriň
arasynda
gatnaşyjylaryň hukuklary we
borçlary göz öňünde tutýan
şertnamanyň ýa-da beýleki
ylalaşygyň bir görnüşidir.
• Halkara Şertnamalaryň hukugy
hakynda Wena konwensiýasy
1969-njy ýylyň 23-nji maýynda
kabul edildi

27. Çarçuwaly konwensiýa

Kesgitlemesi
Mysalar
• Konwensiýa halkara hukugyna
laýyklykda
resmi
taýdan
hökmany
gural
bolsa-da,
“Çarçuwaly” adalgasy, gatnaşyjy
döwletleriň
degişli
milli
kanunlary we çäreleri kabul
etmek arkaly Konwensiýanyň
käbir düzgünlerini ýurt boýunça
durmuşa geçirip biljekdigini
nygtaýar.
• HAZAR DEŇZINIŇ DEŇIZ GURŞAWYNY
GORAMAK
BOÝUNÇA
ÇARÇUWALY
KONWENSIÝASY Tähran Konwensiýasyna
2003-nji ýylyň noýabr aýynda gol çekilip,
konwensiýa 2006-njy ýylyň 12-nji awgustynda
güýje girdi we şunuň bilen baglanyşykly her
ýylyň 12-nji awgusty Hazar deňziniň güni
hökmünde bellenilýär.

28. Rezolýusiýa - ykrarnama

Kesgitlemesi
• Rezolýusiýa – bu (latyn sözi “resolutio "karar" ýa-da "rezolýusiýa" - dünýä
derejesindäki halkara guramanyň resmi
ýa-da
maslahat
beriji
guramasy
tarapyndan kabul edilen karar (mysal üçin,
BMG Baş Assambleýasy ýa-da ÝUNESKOnyň Baş konferensiýasy).
Mysaly
• 2022-nji ýylyň 16-njy maýda BMG-niň Baş
Assambleýasynyň 77-nji sessiýasynyň 70nji
plenar
mejlisiniň
dowamynda
Türkmenistanyň başlangyjy bilen, Milletler
Bileleşigine agza döwletleriň biragyzdan
goldamagynda Kararnama kabul edildi.
Oňa
laýyklykda,
26-njy
noýabr
«Bütindünýä durnukly ulag güni» diýlip
yglan edildi.

29. Deklarasiýa - Jarnama

Kesgitlemesi
Mysalar
• Deklarasiýa - syýasatda we
hukukda bir döwletiň, ýurtlaryň
ýa-da
halkara
guramanyň
birleşmesiniň resminamasy.
• Işiň iň möhüm ýörelgelerini öz
içine alýar, hukygyň kadalary
kesgitleýär
ýa-da
islendik
meselede öz pikirini beýan
edýär.
• Adam hukuklarynyň bütindünýä
jarnamasy
BMG
Baş
Assambleýasynyň 1948-nji ýylyň
10-njy dekabryndaky karary
bilen kabul edildi.

30. "Düzgünnama" (ýa-da “hartiýa")

"Düzgünnama" (ýa-da “hartiýa")
Kesgitlemesi
Mysal
• "Düzgünnama" (ýa-da “hartiýa")
termini, halkara guramanyň
esaslandyryş şertnamasy ýaly
aýratyn resmi we dabaraly
resminamalara degişlidir.
• Ýewropa şäher hartiýasy (1992)
Ýewropa şäherlerinde raýatlaryň
hukuklaryny kepillendirýär.
• Şäher
dolandyryşy,
şäher
meýilnamasy, ulag, jemagat
hyzmatlary, sport, ekologiýa we
raýatlaryň howpsuzlygyny üpjün
etmek boýunça amaly gollanma.

31. Protokol - teswirnamasy

Kesgitlemesi
Mysalar
• "Protokol" adalgasy "şertnamalar" ýada "konwensiýalar" diýilýänlerden has
resmi
bolmadyk
şertnamalary
kesgitlemek üçin ulanylýar.
• Bu adalga resminamalaryň aşakdaky
görnüşlerine degişlilikde ulanylyp
bilner:
• Gol çekmek teswirnamasy
• Fakultatiw teswirnamasy
• Çarçuwaly şertnama esasynda
teswirnama.
• Düzedişler barada teswirnama.
• Goşmaça şertnama hökmünde
teswirnama.
Türkmenistan, Eýran, Özbegistan we Gazagystan halkara ulag we üstaşyr
geçelgesini döretmek baradaky Ylalaşyk (Aşgabat ylalaşygy) boýunça jemleýji
goşmaça teswirnama gol çekdiler. Bu resminama Awazada Ylalaşyga gatnaşyjy
ýurtlaryň utgaşdyryjy geňeşiniň ikinji mejlisiniň dowamynda gol çekildi

32. Konsepsiýa

Kesgitlemesi
• Ösüş konsepsiýasy – bu guramanyň
geljekde islenýän ýagdaýa ýetmek
üçin alyp barýan işleriniň umumy
ugruny görkezýän resminama.
• Strategiki meýilnamalaşdyryş işiniň
netijesidir.
• Strategiýa
köplenç
meýilnama
hökmünde
seredilýär,
öňünden
“konsepsiýa”
atlandyrylýan
resminamany işläp düzmek we kabul
etmek bolup durýar.
“Türkmenistanda 2019-2025-nji
ýyllarda sanly ykdysadyýeti ösdürmegiň
Konsepsiýasyna” laýyklykda
• “Türkmenistanda sanly ykdysadyýeti
ösdürmegiň 2021 ― 2025-nji ýyllar
üçin Döwlet maksatnamasy kabul
edilmegi
“Elektron
hökümeti”
ulgamyny döretmek boýunça ýerine
ýetirilmeli wezipeleri kesgitleneldi.

33. Strategiki meýilnamalaşdyrmak

Kesgitlemesi
• Strategiki
meýilnamalaşdyrmak,
adatça
ýolbaşçylary
tarapyndan
amala
aşyrylýan
kompaniýanyň
ugruny kesgitlemek prosesi.
• Bu
ileri
tutulýan
ugurlary
kesgitlemegi we konsepsiýasyny
goldamak üçin çeşmeleriň nähili
bölünip beriljekdigi barada karar
kabul etmegini öz içine alýar.
Mysalay
• “Türkmenistanyň daşary syýasatynyň
esasy ugurlary hakynda orta möhletli
Strategiýanyň” taslamasyny işläp
düzmek teklip edilýär.
• Bu resminamany işläp taýýarlamak
dürli sebitlerde, şol sanda Merkezi
Aziýa ýakyn künjeklerde emele gelen
ýagdaýlary, geosyýasy şertleri nazara
almak bilen, şeýle hem “Bitarap
Türkmenistanyň
daşary
syýasat
ugrunyň 2022 — 2028-nji ýyllar üçin
Konsepsiýasynyň” esasynda amala
aşyrylar.

34. Missiýa strategiýadan nähili tapawutlanýar?

• Missiýa, göz garaýyş we strategiýa
barada: Amaly klassifikasiýa.
• Bu ulgamy üçüsinden ybarat bolan
dürli formatda hödürläp bileris:
• “missiýa” (ugur)
• göz garaýyş (maksat, arzuw)
• strategiýasy (arzuwy amala aşyrmak
üçin belli bir ugurdaky ýol)

35. Türkmenistanyň ösüşiň guralary

• «Berkarar
döwletiň
täze
eýýamynyň
Gakynyşy:
Türkmenistany
2022-2052-nji
ýyllarda
durmuş-ykdysady
taýdan
ösdürmegiň
Milli
maksatnamasy»
• «Türkmenistanyň Prezidentiniň
ýurdumyzy
2022-2028-nji
ýyllarda
durmuş-ykdysady
taýdan
ösdürmegiň
Maksatnamasy»
Türkmenistanyň 2023-nji ýyl üçin maýa
goýum Maksatnamasy

36. Ýol kartasy

• 2022-nji ýylyň 12 – 14-nji sentýabr aralygynda Ysraýyl
döwletiniň Tel-Awiw şäherinde Bütindünýä saglygy
goraýyş guramasynyň Ýewropa sebit komitetiniň 72nji ministrler maslahaty geçirildi.
• Halkara maslahatyň çäklerinde Merkezi Aziýa
döwletleri saglyk we abadançylyk üçin «Ýol kartasyny»
kabul etdiler.

37. Китай

• 2013:
В
качестве
меры
по
стимулированию экономики введены
налоговые
льготы
для
малого
предпринимательства.
• С 1 августа 2013 заморожен налог на
добавленную стоимость и налога с
оборота для предприятий малого
предпринимательства, чей ежемесячный
объём продаж не превышает 20 тысяч
юаней (примерно 3,3 тыс. долл. США).

38. Китай

• По оценкам правительства, от этих льгот
выиграют более 6 миллионов малых
предприятий,
увеличатся
доходы
и
повысится уровень занятости у миллионов
китайцев. Новые меры стимулирования
предусматривают
также
упрощение
процедуры таможенного оформления,
снижение эксплуатационных сборов и
облегчение экспорта для малых и средних
частных предприятий.

39. Структура малого и среднего бизнеса США:

Тип
бизнеса
Годовой
оборот
Количество
компаний
Занятость
Малый
бизнес
менее 10
млн
долларов
около 6
млн
35%
Средний
бизнес
от 10 млн
до 1 млрд
долларов
195 000
34%
• Сегмент среднего рынка
принято подразделять на
три сегмента:
• компании с наименьшим
оборотом (они ближе к
малому бизнесу);
• компании, конкурирующие
в
среднем
сегменте
(годовой оборот от 20 до 500
млн долларов);
• компании с наибольшим
годовым
оборотом
(сближаются с крупным
бизнесом)

40. Малый и средний бизнес в Европе (Испания)

• Как самый важный положительный
фактор развития малого и среднего
бизнеса в Испании стоит отметить
минимальный уровень бюрократии.
Оформить
регистрацию
предприятия, получить лицензию
можно сделать за 24 часа без
излишней волокиты со стороны
чиновников.
• Притом это может сделать даже
любой
гражданин
другого
государства. И в то же время
контролирующие
функции
государственных структур сведены к
минимуму.

41. Малый и средний бизнес в Европе (Франция)

• Во Франции к категории малых относятся
предприятия, на которых трудится менее 50
наемных работников.
• В
настоящее
время
во
Франции
зарегистрировано около 3 млн. малых и
средних предприятий. Из них 1,5 млн.
работает в сфере услуг, 780 тыс. — в
торговле, 350 тыс. — в строительстве, 303
тыс. — в промышленности. Ежегодно в
стране открывается около 250 тыс. малых
предприятий, а банкротится 50 тыс. При этом
40–50% новых рабочих мест, создаваемых во
Франции, приходится именно на малые
предприятия.
English     Русский Правила