2-mavzu_Kelajak_soati__5 (2)

1.

2-mashg‘ulot
“KELAJAK SOATLARI” SAMARADORLIGINI
OSHIRISHDA PEDAGOGNING ROLI
“Yangi O‘zbekiston - Uchinchi Renessans sari” g‘oyasi asosida yosh
avlodda “Men o‘zbekistonlikman” degan faxr tuyg‘usini shakllantirish
www.britishcouncil.org
1

2.

XUSH KELIBSIZ, YETAKCHI O‘QITUVCHILAR!
“Kelajak soatlari” samaradorligini
oshirishda pedagogning roli
www.britishcouncil.org
2

3.

Sizningcha, bu rasmlarni nima birlashtiryapti?

4.

2-mashg‘ulot. Kutilayotgan natija
Mashg‘ulot yakunida ishtirokchilar:
- “Kelajak soati” mashg‘ulotlarini BMAR (Bilish–Munosabat–Amal–Refleksiya) modeli asosida
rejalashtiradilar;
- O‘quvchilarning yosh xususiyatlarini hisobga olib, mashg‘ulot mazmuni va metodlarini
moslashtiradilar;
- Amaliy mashqlar (kub o‘yini, Dunyo kafesi, ssenariy loyihalash) orqali o‘z sinfi uchun
mashg‘ulot ssenariylari yaratadilar;
- Ota-onalar va hamjamiyat bilan hamkorlikni yo‘lga qo‘yish strategiyalarini ishlab chiqadilar.
www.britishcouncil.org
3

5.

M AS H G ‘ U L O T R E J AS I
Kun tartibi
1
Kirish
Diqqatni jalb qilish va mavjud tushunchalarni aniqlash
2
Asosiy qism
Nazariy taqdimot va amaliy blok (5 faoliyat)
3
Shirinlik
Viktorina, refleksiya va yakuniy fikrlar
4
Yakuniy sintez
Kun savoliga qaytish va keyingi qadamlarni belgilash
www.britishcouncil.org
4

6.

7.

Asosiy savol (kun savoli)
Pedagog “Kelajak soati” mashg‘ulotlarini BMAR modeli asosida qanday
tashkil etib, o‘quvchilarda mustaqil fikrlash va fuqarolik mas’uliyatini
shakllantirishi mumkin?
www.britishcouncil.org
5

8.

KIRISH
Diqqatni jalb qilish va tushunchalarni aniqlash
MUAMMOLI SAVOL
BMAR KLASTERI
“Nega ba’zi mashg‘ulotlar o‘quvchilarni
zeriktiradi, boshqalari esa harakatga
undaydi?” — e’tiborni jalb qilish uchun
beriladi.
Kun mavzusi yuzasidan mavjud
tushunchalarni aniqlash uchun “BMAR”
klasteri tuziladi.
www.britishcouncil.org
8

9.

https://milliytarbiya.uzedu.uz/topic

10.

K I R I S H — M AQ S AD I
“Kelajak soatlari”ning maqsadi
“Yangi O‘zbekiston — Uchinchi Renessans sari” g‘oyasi asosida yosh avlodda “Men
o‘zbekistonlikman” degan faxr tuyg‘usini, xalqqa muhabbat va Vatanga sadoqat fazilatlarini
shakllantirish; o‘quvchilarda Vatanga muhabbat va daxldorlik, milliy va umuminsoniy
qadriyatlarga hurmat, fuqarolik mas’uliyati, ma’naviy-axloqiy fazilatlar, huquqiy va raqamli
madaniyat, mustaqil fikrlash hamda kelajakka mas’uliyatli munosabatni shakllantirish va
rivojlantirishdan iborat.
Vatanga sadoqat
www.britishcouncil.org
Huquqiy-raqamli
madaniyat
Mustaqil fikrlash
Kelajakka
mas’uliyat
11

11.

KIRISH — VAZIFALARI
“Kelajak soatlari”ning asosiy vazifalari
1
Vatanga sadoqat
2
O‘quvchilarda Vatanga sadoqat, milliy g‘urur
va fuqarolik daxldorligini shakllantirish
3
Ilm-ma’rifat
Milliy va umuminsoniy qadriyatlarga,
tarixiy xotiraga hurmatni kuchaytirish
4
Ilm-ma’rifat, kitobxonlik, mehnat va
kasbga qiziqishni rivojlantirish
5
Mustaqil fikrlash
O‘quvchilarni mustaqil, tanqidiy va ijodiy
fikrlashga yo‘naltirish
7
Qadriyatlarga hurmat
Huquqiy madaniyat
Huquqiy madaniyat va xavfsiz xulq-atvor
ko‘nikmalarini shakllantirish
6
Raqamli xavfsizlik
Raqamli muhitda xavfsiz va mas’uliyatli
harakat qilish ko‘nikmalarini rivojlantirish
Ijtimoiy faollik
Muloqot, hamkorlik, tashabbuskorlik va
ijtimoiy faollikni oshirish
www.britishcouncil.org
12

12.

AS O S I Y Q I S M — N AZ AR I Y AS O S
4 soatlik “Bilish – Munosabat – Amal – Refleksiya” modeli
1
2
3
4
Bilish
Munosabat
Amal
Refleksiya
Savol, hikoya,
rasm, video,
kuzatish orqali
mavzuni anglash
va tushunchalarni
aniqlash.
Oila va
tengdoshlar bilan
fikr almashish, turli
nuqtai nazarlarni
tinglash va
bildirish.
Muammoli
vaziyatni yechish,
ijodiy topshiriq,
loyiha yoki
volontyorlik
faoliyatida ishtirok.
Natijani taqdim
etish, o‘z faoliyatini
baholash, keyingi
qadamni belgilash.
www.britishcouncil.org
›
›
›
13

13.

AS O S I Y Q I S M — Y O S H B O S Q I C HL AR I
Mazmun bosqichlar bo‘yicha uzviy chuqurlashtiriladi
1
2
3
4
MTT
1–4-sinf
5–8-sinf
9–11-sinf
Tarbiya va
madaniyat
Madaniyat va
qadriyat
Qadriyat va
ijtimoiylashuv
Ijtimoiylashuv va
fuqarolik
mas’uliyati
›
›
›
“Kelajak soati” mazmuni bosqichlar bo‘yicha izchil kengaytirilib boriladi — har bir keyingi bosqich
avvalgisining ustiga qurilib, oddiy tarbiyadan boshlab yakuniy fuqarolik mas’uliyatigacha
rivojlanadi.
www.britishcouncil.org
14

14.

AS O S I Y Q I S M — M O S L AS H T I R I S H
Yosh xususiyatlarini hisobga olib loyihalash
MTT
5–8
3–7 yosh
O‘yin va amaliy faoliyat orqali
xavfsiz xulq-atvor, oilaga hurmat
asoslari.
11–14 yosh
Muhokama, keys, loyiha orqali
mustaqil fikrlash va hamkorlik.
www.britishcouncil.org
1–4
9–11
7–10 yosh
Hikoya, rasm, kuzatish orqali
qadriyatlarni bilish va sodda
izohlash.
15–17 yosh
Tadqiqot, taqdimot, volontyorlik
orqali fuqarolik va kasbiy mas’uliyat.
15

15.

AS O S I Y Q I S M — T AS H K I L I Y J I H AT L AR
O‘tkazish vaqti va davomiyligi
Dushanba
45 daq.
Har haftaning birinchi mashg‘uloti sifatida
o‘tkaziladi
1 akademik soat davomida tashkil etiladi
“Kelajak soati” mashg‘ulotlari har haftaning dushanba kuni, birinchi mashg‘ulot sifatida o‘tkaziladi.
Mashg‘ulotning davomiyligi — 1 akademik soat, ya’ni 45 daqiqani tashkil etadi.
www.britishcouncil.org
16

16.

AS O S I Y Q I S M — T AS H K I L I Y J I H AT L AR
Oylik ishlar ketma-ketligi — 4 haftalik bosqich
1
Kontent taqdim etiladi
2
Mavzu bo‘yicha asosiy kontent
(video, ma’ruza, hikoya)
o‘quvchilarga taqdim etiladi.
3
O‘quvchi kontenti
O‘quvchilar mavzu bo‘yicha kontent
(rasm, videorolik yoki she’r) loyiha
ishlari tayyorlab kelishadi.
www.britishcouncil.org
Oila munosabati
O‘quvchilar orqali oila a’zolarining
mavzuga munosabati bilib olinadi.
4
Insho yoki esse
Mavzu yuzasidan o‘quvchilar insho
yoki esse yozadilar.
17

17.

AS O S I Y Q I S M — K O G N I TI V R I V O J LAN I S H
O‘zini anglash va ichki motivatsiyani shakllantirish
Individual suhbat va mentorlik
Reflektiv kundalik / portfolio
Qiziqish va qobiliyatni aniqlash
Individual rivojlanish yo‘l xaritasi
Avtonomiya
Malakalilik hissi
Aloqadorlik
Gamifikatsiya, ijobiy fikr-mulohaza
O‘ZINI ANGLASH VA
MAQSAD QO‘YISH
ICHKI MOTIVATSIYANI
SHAKLLANTIRISH
www.britishcouncil.org
18

18.

AS O S I Y Q I S M — K O M P E TE N S I Y AL AR
XXI asr kompetensiyalari va global fuqarolik qadriyatlari
Tanqidiy fikrlash
Ijodkorlik
Hamkorlik
Muloqot
Raqamli savodxonlik
Moslashuvchanlik
XXI ASR
KOMPETENSIYALARI
Inson huquqlari
Ijtimoiy adolat
Madaniyatlararo
muloqot
Tinchlik
Bag‘rikenglik
Ekologik
mas’uliyat
GLOBAL FUQAROLIK
VA BARQAROR
RIVOJLANISH
www.britishcouncil.org
Vatanparvarlik
19

19.

AS O S I Y Q I S M — H AM K O R L I K
Ota-onalar, hamjamiyat va mutaxassislar bilan hamkorlik
OTA-ONALAR
Farzand rivojlanishi haqida muntazam muloqot, birgalikdagi
kuzatuv. Har chorakda kamida bir marta oila a’zolari
mashg‘ulotga taklif qilinadi.
Mahalla, jamoat tashkilotlari va ko‘ngillilar resurslarini jalb
MAHALLIY HAMJAMIYAT qilish. “Oila-mahalla-maktab” hamkorligi asosida
uchrashuvlar.
SOHA MUTAXASSISLARI
www.britishcouncil.org
Turli kasb vakillarini mashg‘ulotga taklif etish, ustoz-shogird
amaliyotini yo‘lga qo‘yish.
22

20.

AM AL I Y B L O K
Amaliy mashg‘ulotlar bloki — 5 faoliyat
1
2
3
4
5
“Kelajak soati”
kubigi o‘yini
“Dunyo
kafesi” metodi
(4 stol)
Amaliy
ssenariy
loyihalash
Galereya
aylanishi
Taqdimot va
fikr-mulohaza
10 daq.
15 daq.
15 daq.
10 daq.
10 daq.
Jami: 60 daqiqa - amaliy blok nazariy qismdan so‘ng, kichik guruhlarda o‘tkaziladi
www.britishcouncil.org
23

21.

F AO L I Y AT 1 • 1 0 D AQ I Q A
“Kelajak soati” kubigi o‘yini
1
1-qirra: Bilish
2
Bu bosqichda pedagog nima qiladi?
3
3-qirra: Amal
O‘quvchi bilan qanday muloqot
o‘rnatasiz?
4
Qanday amaliy topshiriq berasiz?
5
5-qirra: Motivatsiya
Ichki motivatsiyani qanday oshirasiz?
www.britishcouncil.org
2-qirra: Munosabat
4-qirra: Refleksiya
Qanday savol bilan yakunlaysiz?
6
6-qirra: Hamkorlik
Oila bilan qanday hamkorlik qilasiz?
24

22.

L O Y I H A I S H L AR I • 1 – 2
Loyiha ishlari: video intervyu va esse
1
Video intervyu. “O‘zbekistonlik
qanday bo‘lishi kerak?”
2
Esse. “Vatan bizga merosmi yoki
omonat?”
Vazifa: 2–3 nafar insondan “O‘zbekistonlik
qanday fazilatlarga ega bo‘lishi kerak?”, “Vatanga
foydali inson qanday bo‘ladi?” kabi savollar
asosida qisqa video intervyu oling.
Vazifa: Mavzu yuzasidan o‘z nuqtayi
nazaringizni asoslang.
Javoblarni umumlashtirib, 2–3 daqiqalik
videorolik tayyorlang.
180–250 so‘zli esse yozing.
www.britishcouncil.org
Fikringizni hayotiy misollar, tarixiy voqealar yoki
shaxsiy kuzatuvlar bilan dalillang.
25

23.

L O Y I H A I S H L AR I • 3 – 4
Loyiha ishlari: amaliy tavsiyalar va davlat ramzlari
3
“Biz uchun muhim!”
Vazifa: Quyidagi yo‘nalishlardan bittasini tanlang:
shaxsiy ma’lumotlarni himoya qilish;
xavfsizlik va xavf-xatarlarning oldini olish;
kiberxavfsizlik;
sog‘lom turmush tarzi.
Tanlangan mavzu bo‘yicha 5 ta amaliy tavsiya va 3
ta amaliy topshiriq ishlab chiqing. Topshiriqlarni
kundalik hayotda qo‘llash mumkin bo‘lishi kerak.
www.britishcouncil.org
4
“Ramzlarimiz — g‘ururimiz”
Vazifa: Davlat bayrog‘i, gerbi va madhiyasidan birini
yoki barchasini tanlab, uning mazmuni va
ahamiyatini ochib beruvchi rasm, plakat, kollaj yoki
taqdimot tayyorlang.
Ishda davlat ramzlariga hurmat va ularning milliy
o‘zlikdagi o‘rnini aks ettiring.
26

24.

L O Y I H A I S H L AR I • 5
Loyiha ishlari: O‘zbekistonni dunyoga tanit
5
“O‘zbekistonni dunyoga tanit”
Vazifa: SI vositalaridan foydalanib, O‘zbekistonni xorijlik yoshlarga tanishtiruvchi 30 soniyalik reklama
konsepsiyasi yarating. Ish quyidagilarni o‘z ichiga olishi kerak:
Shior
Asosiy g‘oya
Reklama matni
Reklamada O‘zbekistonning kamida 3 ta o‘ziga xos jihati aks etsin.
SI yordamida g‘oya, matn yoki vizual materiallar yaratish mumkin.
www.britishcouncil.org
27

25.

F AO L I Y AT 2 • 4 0 D AQ I Q A
“Dunyo kafesi” metodi — 4 stol, 4 mavzu
1
1-stol — O‘zini angla
2
“Stol egasi” qoladi, mehmon guruhlar
8–10 daqiqada almashadi.
3
3-stol — Yosh xususiyat
“Stol egasi” qoladi, mehmon guruhlar
8–10 daqiqada almashadi.
www.britishcouncil.org
2-stol — Motivatsiya
“Stol egasi” qoladi, mehmon guruhlar
8–10 daqiqada almashadi.
4
4-stol — Hamkorlik
“Stol egasi” qoladi, mehmon guruhlar
8–10 daqiqada almashadi.
28

26.

F AO L I Y AT 2 — D AV O M I
Har bir stolning muhokama savoli
1
1-stol — “O‘zini angla”
2
O‘quvchi mentorlik suhbatida o‘z
qiziqishi va maqsadini qanday
aniqlaydi? Konkret misol toping.
3
3-stol — “Kim uchun?”
Berilgan yosh guruhi (MTT/1–4/5–
8/9–11) uchun eng samarali bitta
metodni tanlang va asoslang.
www.britishcouncil.org
2-stol — “Nega harakat qilaman?”
Avtonomiya, malakalilik va
aloqadorlik ustunlaridan qaysi biri
sizning sinfingizda ko‘proq
yetishmaydi?
4
4-stol — “Kim bilan?”
Ota-ona, hamjamiyat va
mutaxassislardan qay birini birinchi
jalb etasiz? Nega aynan u?
29

27.

F AO L I Y AT 3 • 1 5 D AQ I Q A
Amaliy ssenariy loyihalashni tashkil etish
1
Mavzu tanlash
2
Guruh 9 ta tarbiyaviy yo‘nalishdan
birini yoki o‘z sinfiga mos mavzuni
tanlaydi.
3
“Muvofiqlik nazorati”
Ssenariy BMAR (Bilish-MunosabatAmal-Refleksiya) modeliga mosligini
tekshiradi.
www.britishcouncil.org
Jalb etiluvchi shaxslar
Qaysi mehmon (mutaxassis, ota-ona,
mentor) mashg‘ulotga taklif etilishini
belgilaydi.
4
Yakunlash
30 daqiqalik qisqa ssenariy varag‘ini
to‘ldirib, guruh nomidan taqdimotga
tayyorlaydi.
30

28.

F AO L I Y AT 4 • 1 0 D AQ I Q A
Galereya aylanishi (Gallery Walk)
1
Ishlarni osish
2
Guruhlar tayyorlagan ssenariy
varaqlarini devorga osadilar.
3
Stiker qoldirish
Yashil stiker — “yoqdi”, sariq stiker —
“taklif/g‘oya”.
YASHIL STIKER — “Yoqdi”
www.britishcouncil.org
Aylanib chiqish
Har bir ishtirokchi barcha ishlarni
aylanib ko‘rib chiqadi.
4
Natijalarni chiqarish
Eng ko‘p yashil stiker olgan 2–3 ish
umumiy taqdim etiladi.
SARIQ STIKER — “Taklif / g‘oya”
31

29.

F AO L I Y AT 5 • 1 0 D AQ I Q A
Taqdimot va fikr-mulohaza
QISQA TAQDIMOT
“2 YULDUZ, 1 ISTAK” TEXNIKASI
1–2 guruh o‘z ssenariysini 2 daqiqada
taqdim etadi.
2 YULDUZ — taqdimotning yaxshi
tomonlari.
Tinglovchilar 2 ta savol yoki taklif
bildiradilar.
1 ISTAK — takomillashtirish g‘oyasi.
Yozma yoki og‘zaki shaklda amalga
oshiriladi.
Metodik xulosa: trener taqdimotlar asosida asosiy metodik xulosalarni umumlashtiradi va eng
yaxshi g‘oyalarni ta’kidlaydi.
www.britishcouncil.org
32

30.

S H I R I N LI K
Baholash, refleksiya va yakuniy fikrlar
BAHOLASH MEZONLARI Baholash mezonlari va metodik eslatma bilan tanishish.
VIKTORINA VA
REFLEKSIYA
“Pedagogning roli” viktorinasi va “3-2-1” refleksiya
texnikasi.
YAKUN
Xulosa va yakuniy fikrlarni umumlashtirish.
www.britishcouncil.org
33

31.

S H I R I N LI K
Viktorina va refleksiyani o‘tkazish
“PEDAGOGNING ROLI” VIKTORINASI
“3-2-1” REFLEKSIYA TEXNIKASI
Kahoot yoki og‘zaki 5–6 ta savol
tayyorlanadi. Har savol “BMAR modeli”,
motivatsiya yoki yosh bosqichlariga oid.
Guruhlar ball to‘plab, reyting jadvalida
ko‘rinadi. G‘olib guruh e’lon qilinadi.
3 — bugun o‘rgangan narsangiz.
2 — amalda qo‘llamoqchi bo‘lgan g‘oya.
1 — hamon savol tug‘dirayotgan mavzu.
www.britishcouncil.org
34

32.

S H I R I N LI K — R E F L E K S I Y A
Fikrlash uchun ozuqa…
1
Farazlarni aniqlash
2
O‘z taxminlaringizni savol orqali
tekshiring.
3
Voqea-hodisalarni talqin qilish
Sinfdagi vaziyatlarni BMAR nuqtai
nazaridan tushunting.
www.britishcouncil.org
Dalillarni tahlil qilish
Kuzatilgan natijalarni aniq dalillar
bilan solishtiring.
4
Kelajakni rejalashtirish
Keyingi mashg‘ulotlar uchun aniq
amaliy qadam belgilang.
35

33.

AM AL I Y B L O K — Y AK U N
Baholash mezonlari
1
BMAR modeliga muvofiqlik
2
Ssenariy Bilish-Munosabat-AmalRefleksiya bosqichlarini o‘z ichiga
oladi.
3
Amaliyotga tatbiq etilishi
Taklif etilgan faoliyat real
mashg‘ulotda bajarish mumkin
bo‘lgan darajada aniq.
www.britishcouncil.org
Yosh guruhiga moslik
Metod va til tanlangan yosh
bosqichiga (MTT/1–4/5–8/9–11) mos
keladi.
4
Faollik va ishtirok
Guruh a’zolari barcha bosqichda faol
va teng ishtirok etadi.
36

34.

AM AL I Y B L O K — T R E N E R G A
Metodik eslatma
1
Trener fasilitator rolini bajaradi - tayyor javob bermaydi, mustaqil xulosaga yo‘naltiradi.
2
Har 15–20 daqiqada faoliyat turi almashadi: tinglash → harakat → muhokama →
yozma ish.
3
Har bir interfaol faoliyatdan so‘ng qisqa debrifing o‘tkaziladi.
4
Guruhlar tarkibi jins, ta’lim yo‘nalishi va tajriba bo‘yicha aralash shakllantiriladi.
www.britishcouncil.org
37

35.

Xulosa
Pedagog - o‘quvchining kelajagini boshqaruvchi emas, balki unga hamroh
bo‘luvchi, ichki motivatsiyasini qo‘llab-quvvatlovchi, yosh xususiyatlarini
hisobga oluvchi va oila-hamjamiyat bilan hamkorlikda ishlaydigan
ustozdir.
www.britishcouncil.org
38

36.

S H I R I N LI K — Y AK U N
Yakuniy fikrlar…
1
Fikr o‘zgarishi
“Men … fikrda edim / Endi …
fikrdaman” — mashg‘ulotdan oldingi
va keyingi tasavvuringizni bir gapda
yozing.
3
2
Mening keyingi qadamim …
O‘z sinfingizda birinchi bo‘lib qanday
amaliy qadam qo‘yasiz?
Asosiy savolga qayting
Bugungi kun savolini yana bir bor
o‘qing va javobingizni UKR jurnaliga
yozing.
www.britishcouncil.org
39

37.

E’TIBORINGIZ UCHUN RAHMAT!
www.britishcouncil.org
40