Copy of ҚР Конституциясы Конституциялық Сот (71–74 баптар)

1.

КОНСТИТУЦИЯЛЫҚ ҚҰҚЫҚ СЕМИНАРЫ • VI БӨЛІМ
ҚР Конституциялық Соты
71–74 баптарды құқықтық талдау: Ата Заң үстемдігін қамтамасыз ету және
азаматтардың құқықтарын қорғау механизмі
Конституциялық бақылау органы
71, 72, 73, 74-баптар

2.

ТАЛДАУ КҰРЫЛЫМЫ
VI Бөлімді сараптаудың негізгі бағыттары
1. Құрамы мен Жасақталуы
2. Негізгі Өкілеттіктер
72-бап: Нормативтік актілердің
71-бап: Судьялар саны, тағайындау
тәртібі мен тәуелсіздігі.
Конституцияға сәйкестігін тексеру.
3. Шағымдану мен
Шешімдер
73–74 баптар: Азаматтардың тікелей
жүгінуі және түпкілікті күш.

3.

71-БАПТЫ ТАЛДАУ
Конституциялық Соттың құрамы мен жасақталу моделі
11 Судья
Президент
Парламент
Өкілеттік мерзімі: 8 жыл. Бір адам судья
4 судьяны тағайындайды. Төрағаны
6 судьяны: 3 судьяны Сенат, 3 судьяны
болып 1 рет қана тағайындалады.
Сенаттың келісімімен бекітеді.
Мәжіліс дербес тағайындайды.

4.

72-БАПТЫ ТАЛДАУ
Конституциялық Соттың басты құзыреттері
Заңдарды сараптау
Қабылданған заңдар мен халықаралық шарттарды тексеру.
НЕГІЗГІ ФУНКЦИЯСЫ:
«Конституциялық Сот нормативтік құқықтық
актілердің Республика Конституциясына сәйкестігін
Сайлау заңдылығы
Президент және Депутаттар сайлауын дұрыс өткізуді бақылау.
қарайды және Ата Заң нормаларына ресми
түсіндірме береді.»
Ресми түсіндірме
Конституция нормаларының бірауызды қолданылуын
қамтамасыз ету.

5.

ЖҮГІНУ СУБЪЕКТІЛЕРІ
Конституциялық Сотқа кімдер шағым түсіре алады?
ҚР Азаматтары
Президент & Парламент
Өз құқықтарына нұқсан келтіретін заңдар бойынша тікелей
жүгінеді.
Мемлекеттік маңызы бар актілер мен заңдарды тексеруге
жолдайды.
Жалпы Соттар
Адам қ ұқ ық тары уәкілі
Нақты істі қарау кезінде заңның конституциялығына күмән
туса.
Азаматтардың конституциялық бостандықтарын қорғау үшін.

6.

74-БАПТЫ ТАЛДАУ
Конституциялық Сот шешімдерінің заңдық күші
ТҮПKІЛІКТІ ӘРІ МІНДЕТТІ
Шешімдер қ абылданған күннен бастап күшіне енеді ж әне шағымдануға ж атпайды.
Заңның күшін ж ою
Бүкіл аумақ та міндетті
Конституцияға қайшы деп танылған заңдар бірден қолданыстан
шығарылады.
Барлық мемлекеттік органдар мен лауазымды тұлғалар орындауға
міндетті.

7.

ПРАКТИКАЛЫҚ МАҢЫЗЫ
Азаматтардың тікелей жүгіну институты
1. Тікелей қ орғау
Сотта қолданылған норма Конституцияға қайшы болса, азамат
шағымдана алады.
2. Әділеттілік кепілі
Заңның әділетсіз нормаларын жоюға қарапайым азамат ықпал
етеді.
3. Құқ ық тық мәдениет
Қоғамда Ата Заң құндылықтарын нығайтудың басты құралы.
Азаматтарға Конституциялық Сотқ а ж үгіну қ ұқ ығының
берілуі — Адам қ ұқ ық тарын қ орғаудағы тарихи қ адам.

8.

САЛЫСТЫРМАЛЫ ТАЛДАУ
Конституциялық Сот vs Жоғарғы Сот
Белгісі
Конституциялық Сот
Жоғарғы Сот
Негізгі функциясы
Заңдардың Конституцияға сәйкестігін тексеру
Азаматтық, қылмыстық істер бойынша сот төрелігі
Қарау нысаны
Нормативтік құқықтық актілердің өзі
Нақты даулар мен қылмыстық істер
Шешім салдары
Заңның күшін жою, нормаға ресми түсіндірме
Үкім шығару, істі қайта қарау

9.

КОНСТИТУЦИЯЛЫҚ БАҚЫЛАУ
Конституциялық бақылаудың мемлекеттік маңызы
Ата Заң үстемдігі
Билік тепе-теңдігі
Заң шығарушы органның Конституция
шегінен шықпауын қадағалайды.
Мемлекеттік органдар арасындағы
конституциялық дауларды реттейді.
Құқ ық шектеуге тосқ ауыл
Азаматтардың бостандықтарын
шектейтін заңдардың өтуіне жол
бермейді.

10.

ТҰЖЫРЫМДАМА
VI Бөлім бойынша басты түйіндер
01
02
Тәуелсіз Орган
Азаматтық Корпус
11 судьядан тұратын, Ата Заң үстемдігін
қорғайтын жоғары конституциялық
орган.
Азаматтардың өз құқықтарын тікелей
Конституциялық Сотта қорғау мүмкіндігі.
03
Түпкілікті Күш
Сот шешімдері шағымдануға жатпайды
және елдің бүкіл аумағында міндетті.

11.

Назарларыңызға рахмет!
ҚР Конституциясының VI Бөлімі (71–74 баптар) бойынша сұрақтарыңыз бен
талқылауларыңызға жауап беруге дайынмын.
Конституциялық қ ұқ ық семинары • VI Бөлім талдауы