49.00K
AI

pifagor_teoremasy_8_synyp

1.

ГЕОМЕТРИЯ • 8-СЫНЫП
C
ПИФАГОР
ТЕОРЕМАСЫ
Тікбұрышты үшбұрыштың қабырғалары арасындағы
байланыс
Оқу презентациясы • 16:9
c
A
a
b
B

2.

1. Сабақтың мақсаты
Оқу мақсаты
Сабақ соңында
Пифагор теоремасын тұжырымдау және
есеп шығаруда қолдану.
• Теореманы айтады
• Катеттер мен гипотенузаны ажыратады
• Белгісіз қабырғаны табады
Еске түсірейік: тік бұрыштың өлшемі – 90°.
2

3.

2. Тікбұрышты үшбұрыш
Катеттер
C
c
b
Тік бұрышты құрайтын екі қабырға: a және b.
Гипотенуза
Тік бұрышқа қарсы жатқан ең ұзын қабырға: c.
A
a
B
∠B = 90°
3

4.

3. Пифагор теоремасы
Тікбұрышты үшбұрышта гипотенузаның квадраты катеттер квадраттарының қосындысына тең.
a² + b² = c²
C
c
A
a
b
c – гипотенуза
a, b – катеттер
B
4

5.

4. Теореманың геометриялық мағынасы
Әр қабырғаға салынған квадраттардың аудандары мынадай байланыста:
a²
b²
+
c²
Екі кіші квадрат аудандарының қосындысы үлкен
квадрат ауданына тең.
5

6.

5. Гипотенузаны табу
Берілгені
C
a = 3 см, b = 4 см. Табу керек: c.
Шешуі:
c² = a² + b²
c² = 3² + 4²
c² = 9 + 16 = 25
c = √25 = 5 см
c
A
a
b
B
Жауабы: c = 5 см
6

7.

6. Катетті табу
Берілгені
C
c = 13 см, a = 5 см. Табу керек: b.
Шешуі:
b² = c² − a²
b² = 13² − 5²
b² = 169 − 25 = 144
b = √144 = 12 см
c
A
a
b
B
Жауабы: b = 12 см
7

8.

7. Пифагор сандары
Пифагор теоремасын қанағаттандыратын бүтін сандар үштігі:
3, 4, 5
5, 12, 13
8, 15, 17
9 + 16 = 25
25 + 144 = 169
64 + 225 = 289
Ескерту: ең үлкен сан – гипотенуза.
8

9.

8. Өмірмен байланыс
Баспалдақ
Диагональ
Қабырғаға сүйелген баспалдақтың ұзындығын
немесе қабырғадан қашықтығын табуға
болады.
Тіктөртбұрыштың диагоналі оның екі
қабырғасы арқылы есептеледі.
Мысалы: ені 6 м, ұзындығы 8 м болса,
диагоналі 10 м.
9

10.

9. Шығарылған есеп
Катеттері 6 см және 8 см. Гипотенузасын тап.
Шешуі
Тексеру
c² = 6² + 8²
c² = 36 + 64
c² = 100
c = 10 см
6² + 8² = 10²
36 + 64 = 100
100 = 100
Теңдік орындалады.
Жауабы: 10 см
10

11.

10. Бекіту тапсырмалары
Өз бетіңше орында
1. Катеттері 9 см және 12 см. Гипотенузаны тап.
2. Гипотенузасы 10 см, бір катеті 6 см. Екінші катетті тап.
3. Қабырғалары 7 см, 24 см және 25 см үшбұрыш тікбұрышты ма?
4. Тіктөртбұрыштың қабырғалары 5 см және 12 см. Диагоналін тап.
11

12.

ҚОРЫТЫНДЫ
Негізгі формула
Тапсырма жауаптары
a² + b² = c²
c – гипотенуза
a және b – катеттер
1) 15 см
2) 8 см
3) Иә, 7²+24²=25²
4) 13 см
Пифагор теоремасы – тікбұрышты үшбұрыш есептерінің негізгі құралы!
Назарларыңызға рақмет!
English     Русский Правила