Полисахаридтер. Крахмал. Целлюлоза

1.

11 сынып
Полисахаридтер. Крахмал. Целлюлоза.
Зертханалық тәжірибе № 6 «Тамақ өнімдеріндегі крахмалды анықтау»

2.

1
то
п
2
то
п
3
то
п
1
то
п
3
то
п
2
то
п
1
то
п
1
то
п
2
то
п
3
то
п
2
то
п
3
то
п
3
то
п
2
то
п
1
то
п
1
то
п
2
то
п
3
то
п
1
то
п
2
то
п

3.

Оқу мақсаттары
11.5.1.11 - крахмал мен целлюлозаның құрылысы мен қасиеттерін салыстыру
11.5.1.10 - сахароза, крахмал және целлюлоза гидролизінің реакция өнімдерін атау;
Cабақ мақсаты
Целлюлоза құрылысын сипаттайды;
Крахмал мен целлюлозаның құрылысы мен қасиеттерін салыстырады;
Сахароза, крахмал және целлюлоза гидролизінің реакция өнімдерін атайды;
3

4.

Топқа бөлу
“Сандар” арқылы
4

5.

Өткенді қайталау
Тапсырма №1. «Сәйкестендіру»
Көмірсуларды топ бойынша орналастыр.
Моносахарид Дисахарид Полисахарид
Гликоген –
Глюкоза –
Целлюлоза –
Фруктоза –
Крахмал –
Сахароза –

6.

Крахмалдың кездесуі.mp4
Крахмалға сап реак.mp4 Крахмал құрылысы.mp4
Талқылау тақырыптары т
оптарға бөліп беріледі
1-топ: Крахмалдың құрылысы мен физикалық қасиеттері
https://youtu.be/8suKsGAz6AA?si=LoWRxNGRSes3JgwX
Крахмалдың кездесуі
https://youtu.be/URmhlKDSyjk?si=Jou7jjQMCkOssdUQ
3-топ: Крахмалдың сапалық анықтау
«Крахмалдың йодпен әрекеттесуі»
https://youtu.be/gV20kOH-Dnw?si=7l8Yb4hjYxiXty3E
2-топ:

7.

Жаңа сабақ
Целлюлоза.mp4
Талқылау тақырыптары:
1-топ: Целлюлозаның құрылысы мен физикалық қасиеттері
2-топ: Целлюлозаның табиғатта кездесуі
3-топ: Целлюлозаның крахмалдан айырмашылығы

8. Крахмалдың физикалық қасиетін сипаттаңыз

Тапсырма №2. Жеке жұмыс. ЕБҚ
Крахмалдың физикалық қасиетін сипаттаңыз
Крахмалға тән
сипаттама
Агрегаттық күйі
Түсі
Иісі
дәмі
Салқын суда еруі
Ыстық суда еруі
Қорытынды

9.

Тапсырма №3. Жұптық жұмыс. Сахароза,
крахмал мен целлюлозаның гидролиздену
реакциясының өнімдерін салыстырады.

10.

Жаңа сабақ
Функционалдық сауаттылықты дамытуға арналған
тапсырма
Контекст
Қарапайым көмірсулардың молекулаларын
полисахарид деп аталатын үлкен молекулаларды түзу
үшін гликозидті байланыстар арқылы өзара
байланыстыруға болады.
Крахмал, целлюлоза және гликоген сияқты ең маңызды
үш табиғи полисахарид глюкоза бөліктерінен тұрады.
Хитиннен бақалшық немесе қабыршақтар құралады.
Хитин мен хитозан поликатиондардың қасиеттеріне
ие. Екі қосылыс та қабынуға қарсы, ісінуге қарсы және
гепаринге ұқсас белсенділік көрсетеді және
қосылыстарды байланыстырады. Басқада табиғи
полисахаридтер сияқты, хитин мен хитозан
биоинженерлік материал бола алады
Хитиннің құрылымы
Тапсырма
Хитин − целлюлозаның
функционалды туындысы, онда
глюкозаның әрбір бөлігінде бір
гидроксил тобы басқа
функционалды топпен
орынбасылған. Хитиннің
құрылысымен танысып, дұрыс
жауапты таңда.
___________ глюкозадан
гидроксил тобын ығыстыратын
функционалды топ. Хитин –
__________
молекула. Хитиннің құрылымдық
бірліктері глюкозидті
байланыстармен ____________.
Хитин көмірсу
__________________.
10

11.

Топтық жұмыс
Тапсырма №3. Есеп шығару
1-есеп. Құрамында 50% целлюлозасы бар 500 кг ағаш ұнтағын гидролиз
дегенде 70 кг глюкоза алынды. Реакция өнімінің шығымын есептендер
2-есеп. Массасы 70 г целлюлоза триацетатын алу үшін целлюлозаның қандай
массасы қажет?
3-есеп. Крахмал нан-тоқаш өнімдері, ұн, әртүрлі жарма және картоптың
құрамында кездеседі және қолданылатын көмірсулардың жалпы мөлшерінің
80% құрайды. Крахмалдағы оттектің массалық үлесін есепте.

12.

Сабақты бекіту.
Венн диаграммасы
Крахмал мен целлюлозаның құрылысы мен қаиеттерін
салыстырыңдар
12

13.

Барлығы түсінікті
11
14
9
5
8
10
3
620
22
12
7
13
2
14
21
16
18
17
15
19
Сұрақтарым бар
11
14
9
5
8
10
3
620
12
7
13
2
14
16
18
17
15
19
Түсініксіз
11
14
9
5
8
10
3
620
12
7
13
2
14
16
18
17
15
19

14.

Кері байланыс
«Аяқталмаған сөйлемдер» әдісі
Мен бүгін білдім....
Мен бүгін түсіндім...
Мен келесі сабақта білгім келеді..............