Математика тарихы және методологиясы

1. Математика тарихы және методологиясы пәні. Математика мұғалімін дайындау жүйесіндегі математика тарихының және методологиясының

Қазақстан Республиκасы Ғылым және жοғары білім министрлігі
Академик Е.А.Бөкетов атындағы Қарағанды университеті
Математика тарихы және методологиясы пәні. Математика
мұғалімін дайындау жүйесіндегі математика тарихының және
методологиясының атқаратын рөлі
Қарағанды 2025

2. Жоспары:

Математика тарихы пәнінің мақсаты мен міндеттері;
Математиканың даму тарихының жалпы сипаттамасы;
Математиканың алғашқы математикалық түсініктер мен көріністердің
қалыптасуы.
Пайдаланылған дереккөздер тізімі:
1. М.Ә.Искаков, С.Н.Назаров: Математика және математика жайындағы
әңгімелер /– Алматы: «Мектеп», 1967. – 266 б.
2. Көбесов А.; Математика тарихы: Оқу құралы. – Алматы, “Қазақ
университеті”,1993. – 240б.
3. Бронникова, Л.М. История математики [Электронный ресурс] : учебное
пособие. – Барнаул : АлтГПУ, 2016.
4. Рыбников, К.А. История математики/ К.А.Рыбников. – Москва: МГУ,
1974.

3. Математика тарихы пәнінің мақсаты мен міндеттері

Математиканың пайда болуы мен дамуы туралы білімдерді меңгерту
Математиканың қалыптасуы мен даму динамикасы, өткен
кезеңдердегі және қазіргі күнгі математика ғылымының көрнекті
өкілдерінің ғылыми идеяларымен танысу

4.

Математика тарихы мен
методологиясы
Математика
математиканың
обьективтік
туралы ғылым
тарихы
дамуының
заңдылықтары
Математика методологиясы —
математикалық
объектілерді
тану
мен
сипаттауға
қолданылатын
ғылыми
әдістердің жүйесін және осы
әдістердің теориялық негіздерін
зерттейтін ғылым

5. 1

Математиканың дамуындағы
байлығын ашады;
2
Математиканың практикалык мұқтаждығын және адам әрекеттерін,
басқа ғылымдардың дамуын, коғамның әлеуметтік және таптық
құрылысы мен қатынасын, байланысын ашуға тырысады;
3
Математиканың логикалық-құрылымының тарихи шарттылығын,
оның өзгеру диалектикасын ашып көрсетеді;
4
Белгілі дәрежеде математика ғылымының даму болашағын,
перспективасын болжауға мүмкіндік береді.
фактілер
мен
мағлұматтардың

6.

Математика тарихы мен
методологиясы
Математика
Математиканы
оқыту әдістемесі
Ғылым
тарихы
Философия
тарихы

7. Математиканың даму кезеңдері

01
02
Математиканың
Элементар
алғашқы
математика дәуірі
ұғымдарының пайда
(б.з.д VI-V ғ. болуы
б.з. XVI ғ.)
(б.з.д. VI-V ғғ.)
03
04
Айнымалы
шамалар
математикасы
дәуірі
(XVII-XIX ғғ.)
Қазіргі
математика
дәуірі
(XIX ғасырдан
бастап қазірге
дейін)

8. Математиканың алғашқы ұғымдарының пайда болуы (б.з.д. VI-V ғғ.)

Сан
Санау
Фигура
Өлшеу

9.

Элементар математика дәуірі
(б.з.д VI-V ғ. - б.з. XVI ғ.)
Арифметика
(“арифмос” –
“сан”)
Алгебра (“әлджәбр” - орнын
толтыру)
Алгебра
(“әл-джәбр” –
орнын толтыру)
Алгебра
(“әл-джәбр” орнын толтыру)

10.

III. Жоғары математика дәуірі
(XVII-XIX ғғ.).
Аналитикалық
геометрия
Дифференциалдық
теңдеулер
Дифференциалдық
және интегралдық
есептеулер
Ықтималдық
теориясы

11.

Дифференциалдық теңдеулер
IV. Қазіргі заманғы
математика дәуірі (XIX ғ.
бастап қазірге дейін)
•Вариациялық есептеулер
•Математикалық физика теңдеулері
•Векторлық анализ
•Ықтималдықтар теориясы
Комплекс айнымалылар функциясы теориясы
Эллипстік функциялар теориясы

12.

Группалар теориясы;
IV. Қазіргі заманғы
математика дәуірі (XIX ғ.
бастап қазірге дейін)
Дифференциалдық геометрия;
Евклидтік емес геометрия;
Математикалық логика;
Сандар теориясы;
Нақты айнымалылар функциясы теориясы;
Функциональдық анализ, анализдің сандық
әдістері.