Инклюзивті білім беруді мониторингілеу: ұғымы, негізгі параметрлері, кезеңдері

1.

ИНКЛЮЗИВТІ БІЛІМ БЕРУДІ
МОНИТОРИНГІЛЕУ: ҰҒЫМЫ, НЕГІЗГІ
ПАРАМЕТРЛЕРІ, КЕЗЕҢДЕРІ

2. ЖОСПАР:

1. ҚР-дағы инклюзивті білім берудің
қамтамасыз етуінің мәні мен мазмұны.
кадрлық

3.

Практикалық сабақтың тапсырмалары:
1. Мұғалімдердің ерекше білім беру қажеттіліктері бар
(ЕБҚ) оқушылармен жұмыс істеуге кәсіби және
психологиялық дайындығы.
2. Инклюзивті білім беру педагогының кәсіби
құзыреттілігіне қойылатын талаптар.
3. Инклюзивті тәжірибені іске асыру жағдайында
пәнаралық ынтымақтастық.

4. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ ҰЛТТЫҚ САЯСАТЫ:

ҚР-ның ұлттық саясаты ЕБҚ бар балалардың
білім беру деңгейінің барлық сатысында сапалы
білімге тең қолжетімділігін заңнамалық түрде
бекітуді көздейді.
Сонымен қатар, олардың
тұрғылықты жері бойынша инклюзивті білім алуға
құқықтарының кепілді түрде жүзеге асырылуын
және ата-аналардың білім беру мекемесі мен оқыту
формасын
таңдауға
құқығының
сақталуын
қамтамасыз етеді.

5. Кадрлық қамтамасыз ету мыналарды қамтиды:

Инклюзивті тәжірибені жүзеге асыратын білім беру
ұйымдарында жұмыс істеуге мұғалімдердің дайындығын
қамтамасыз ету;
Жоғары,
техникалық
және
кәсіптік
педагогикалық
мамандықтардың оқу жоспарларына «Инклюзивті білім
беру» және «Арнайы психология» пәндерін енгізу;
Инклюзивті білім беру жүйесін жүзеге асыратын білім беру
ұйымдары үшін педагогикалық кадрлардың біліктілігін
арттыру және қайта даярлау бағдарламаларын жетілдіру.

6.

Инклюзивті
тәжірибені
бастаған
педагогтардың
бастапқы
кезеңде
қарсылық танытуының негізгі себептері:
бақылауды жоғалту сезімі;өзін біліксіз
сезіну;
жеке
белгісіздік;
күтпеген
өзгерістер; жұмыс көлемінің артуы.

7. Маңызды аспект:

Білім беруді табысты дамыту үшін
педагогтардың «өзгерістерге қарсылық»
синдромын жеңуге деген уәждемесін
арттыру қажет.
Балалардың нақты мәселелерін шешу
үшін өз қызметін жобалау ұсынылады.
Бұл О.С. Газман әзірлеген педагогикалық
қолдау
тұжырымдамасына
негізделуі
керек, ол педагогикалық қолдаудың төрт
тактикасын ұсынған.

8. Білім беру мониторингі

Білім беру процесінің нәтижелері мен жүзеге асырылу
шарттарының жағдайы мен өзгеру динамикасын жүйелі түрде
бақылау, талдау, бағалау және болжау.
• Оқушылар контингенті, білім беру ұйымдарының желісі, сондайақ олардың қызметінің рейтингтік көрсеткіштері бойынша
зерттеулер жүргізу.
* Қазақстан Республикасының Білім беру мониторингі жөніндегі
нормативтік негізі
*
ҚР Ғылым және жоғары білім министрінің «Білім беру мониторингін жүргізу
қағидаларын бекіту туралы» 2023 жылғы 29 тамыздағы № 449 бұйрығы.
• Білім беру мониторингі келесі нысандарда жүзеге асырылады:
• Білім беру ұйымының қызметін жүйелі бақылау
• Әлеуметтік немесе мониторингтік зерттеулерді ұйымдастыруБілім беру
қызметінің нәтижелерін талдау

9. Білім беру мониторингін жүзеге асыратын субъектілер:

- Жоғары және (немесе) жоғары оқу
орнынан кейінгі білім беру ұйымдары.
- Білім беру мониторингінің объектісі
- Білім беру жүйесі.

10. Мониторингтің мақсаттары бойынша түрлері

- Ақпараттық
- Негізгі (базалық)
- Мәселелік
- Басқарушылық

11. Мониторингтің мақсаттары бойынша түрлері

Сараптамалық негіздері бойынша мониторинг түрлері
- Динамикалық
- Бәсекелестік
- Салыстырмалы
- Кешенді
- Негізсіз
Басқару деңгейлері бойынша мониторинг түрлері:
Мектептік
Аудандық
Облыстық (өңірлік)

12. Білім беру мониторингінің түрлері

- Педагогикалық.
- Социологиялық.
- Психологиялық.
- Медициналық.
- Экономикалық.
- Демографиялық.

13. Мониторингтің функциялары

⚫ Өзгерістерді бақылау.
⚫ Тестілік жағдайлар әдісі.
⚫ Экспликация.
Мониторинг әдістері
⚫ Сауалнама әдістері;
⚫ Оқу қызметінің нәтижелерін талдау;
⚫ Тестілеу.

14. Білім беру мекемесінің инклюзивті кеңістігін мониторингтеу

Инклюзия процесінің ажырамас бөлігі болып
табылады. Мониторинг инклюзивті білім беру
мекемесіндегі оқу-тәрбие процесінің тиімділігі,
ерекше білім беру қажеттіліктері бар балалардың
оқуы мен әлеуметтенуі туралы ақпарат алуға
мүмкіндік береді.
Инклюзивті білім берудегі мониторингтің
мақсаты: Ерекше білім беру қажеттіліктері бар
балалардың инклюзивті ортадағы жеке дамуы мен
әлеуметтік бейімделуінің динамикасын анықтау арқылы
нақты инклюзивті тәжірибелердің тиімділігін зерттеу.

15. Мониторинг жүргізу кезеңдері

1. Дайындық кезеңі – білім беру басқару
органдарының
ақпаратқа
деген
қажеттіліктерін нақтылау.
2. Пилоттық зерттеу – шағын таңдамада
пилоттық зерттеу жүргізу.
3. Зерттеудің далалық кезеңі – ауқымды
мониторинг жүргізу.
4. Ақпаратты өңдеу және талдау кезеңі –
алынған ақпаратты өңдеу.
5. Ұсыныстар әзірлеу.

16. Инклюзивті білім берудегі мониторингті ұйымдастыру талаптары

Объективтілік.
Дәлдік.
Толықтық.
Жеткіліктілік.
Жүйелілік.
Жалпылаудың оңтайлылығы.
Жеделдік.
Қолжетімділік.

17. Инклюзивті мектептегі білім сапасының негізгі параметрлері

• Бейімделген негізгі білім беру бағдарламаларын іске
асыру жағдайларының бағалануы.
* Оқушылардың білім жетістіктерін бағалау.
• Білім беру ұйымын басқару жүйесін бағалау.
• Білім беру процесін ұйымдастыруды бағалау.
• Ата-аналардың қанағаттанушылығын бағалау.

18. Инклюзивті білім беру жағдайындағы педагогикалық процестің сапа критерийлері

* Білім беру процесіне қатысушылардың
толеранттылығы.
• Педагог қызметкерлері туралы аумақтық
деректер банкін қалыптастыру.
• Инклюзивті білім беру мәселелері